★ Miasteczko · Okolice Oristano i PlanargiaSantu LussurgiuKamienne miasteczko w kraterze dawnego wulkanu, wśród lasów i źródeł. Wciąż wyrabia się tu ręcznie noże i siodła.
HistoriaMiasteczko zbudowano w kraterze dawnego wulkanu Montiferru i zachowało dwie rzadkie tradycje. W każdy karnawał pary jeźdźców puszczają konie galopem główną ulicą, wąską między domami, w gonitwie zwanej Sa Carrela 'e Nanti; a tu przekazuje się z pokolenia na pokolenie canto a cuncordu, polifoniczny śpiew bractw na cztery głosy.
Pełny opis, dlaczego warto i co jest w pobliżu →★ Miasteczko · Sulcis i IglesienteCarloforteNa wyspie San Pietro mówi się po tabarchino, liguryjskim dialekcie przywiezionym przez dawnych poławiaczy korali. Kolorowe domki w porcie i tuńczyk w każdym przepisie.
HistoriaMiasteczko założyły w 1738 roku liguryjskie rodziny z Pegli, które od dwóch wieków żyły na Tabarce, wyspie przed Tunezją, gdzie poławiały korale; nazwę wzięło od króla Karola Emanuela III. W 1798 roku tunezyjscy korsarze porwali prawie tysiąc mieszkańców, którzy odzyskali wolność dopiero po pięciu latach niewoli. Dlatego wciąż mówi się tu po tabarchino, w dialekcie liguryjskim.
Pełny opis, dlaczego warto i co jest w pobliżu →★ Miasteczko · Sulcis i IglesienteSant'AntiocoWyspa połączona przesmykiem, z katakumbami, fenicką nekropolią i muzeum poświęconym bisiorowi, morskiemu jedwabiowi przędzionemu z nici małży.
HistoriaZachowała się tu sztuka bisioru, „morskiego jedwabiu”: złocistej przędzy z nici, którymi Pinna nobilis, wielka śródziemnomorska muszla, przyczepia się do dna. Już w starożytności była to cenna tkanina. Dziś Pinna nobilis jest gatunkiem chronionym, zdziesiątkowanym przez masowe wymieranie, które zaczęło się w 2016 roku, a jej zbieranie jest zakazane: wiedza przetrwała w kilku pracowniach na wyspie.
Pełny opis, dlaczego warto i co jest w pobliżu →★ Miasteczko · Barbagia i SupramonteGavoiGranitowe domy, jezioro Gusana i fiore sardo, tradycyjny pasterski ser owczy. Spokojne i gościnne górskie miasteczko.
HistoriaGavoi to granitowe miasteczko w Barbagia di Ollolai, gdzie powstaje fiore sardo, pasterskie pecorino dojrzewające w kamiennych piwnicach. Od 2004 roku co lato odbywa się tu „L'isola delle storie”, festiwal literacki, który sprowadza pisarzy z całego świata na place i podwórka miasteczka. Poniżej leży jezioro Gusana, powstałe dzięki tamie, otoczone lasami.
Pełny opis, dlaczego warto i co jest w pobliżu →★ Miasteczko · Zatoka Orosei i OgliastraUlassaiMiasteczko pod wapiennymi turniami (tacchi), z grotą Su Marmuri i dziełami Marii Lai, która związała całe miasteczko błękitną wstążką. Sztuka i góry razem.
Historia8 września 1981 roku urodzona tu artystka Maria Lai związała całe miasteczko z górą kilometrami niebieskiej wstążki przeciąganej od domu do domu: dzieło nazywa się „Legarsi alla montagna” (Przywiązać się do góry) i nawiązuje do miejscowej legendy o dziewczynce uratowanej przez błękitną wstążkę podczas osuwiska. Dziś jej prace są rozsiane po ulicach i w muzeum Stazione dell'arte.
Pełny opis, dlaczego warto i co jest w pobliżu →★ Przyroda · Cagliari i południeGesturiBazaltowy płaskowyż, na którym żyją koniki z Giary, małe dzikie konie. Wiosną okresowe rozlewiska, „paulis”, wypełniają się kwiatami.
HistoriaGiara to bazaltowy płaskowyż na wysokości około sześciuset metrów, płaski jak stół i długi na kilkanaście kilometrów, gdzie na wolności żyją koniki z Giary: małe dzikie konie, o których nikt nie wie na pewno, jak trafiły na wyspę. Zimą i wiosną deszcz wypełnia „paulis”, płytkie rozlewiska, przy których konie piją wśród kwitnących jaskrów.
Pełny opis, dlaczego warto i co jest w pobliżu →★ Historia i sztuka · Okolice Oristano i PlanargiaPaulilatinoDoskonałe kamienne schody schodzą do wody wewnątrz nuragijskiej studni. W odpowiednie dni światło księżyca dociera aż na dno.
HistoriaStudnia to świątynia wody z epoki nuragijskiej, zbudowana około trzech tysięcy lat temu z bloków bazaltu ciętych z precyzją, która wydaje się nowoczesna. W czasie równonocy słońce schodzi po schodach i oświetla wodę; według badań archeoastronomicznych mniej więcej co 18 i pół roku księżyc w pełni ustawia się w linii z otworem kopuły i odbija się na dnie. Obok stoi wiejski kościółek z domkami dla pielgrzymów przybywających na nowenny.
Pełny opis, dlaczego warto i co jest w pobliżu →★ Historia i sztuka · Barbagia i SupramonteDorgaliNuragijska wioska ukryta w zapadniętym leju krasowym na szczycie góry w Supramonte. Dociera się tylko pieszo, co jest częścią uroku.
HistoriaWioska kryje się w leju krasowym, wielkim zapadlisku na szczycie Monte Tiscali, w Supramonte di Oliena e Dorgali. Kamienne chaty były zamieszkane od epoki nuragijskiej aż do czasów rzymskich i później: kryjówka niewidoczna z zewnątrz, którą może wykorzystywali mieszkańcy wnętrza wyspy, by wymknąć się kontroli najeźdźców.
Pełny opis, dlaczego warto i co jest w pobliżu →★ Historia i sztuka · Północny zachód i AlgheroSassariStopniowany ołtarz sprzed ponad pięciu tysięcy lat, jedyny w basenie Morza Śródziemnego: przypomina mezopotamskie zigguraty. Stoi wśród pól między Sassari a Porto Torres.
HistoriaTo tarasowy ołtarz zbudowany ponad pięć tysięcy lat temu przez społeczności późnego neolitu, wielokrotnie przebudowywany i powiększany: w zachodniej Europie nie ma nic podobnego, a jego kształt przypomina mezopotamskie zigguraty. Rozpoznał go i odkopał archeolog Ercole Contu po wojnie; przed rampą wciąż stoją menhir i wielka przedziurawiona kamienna płyta.
Pełny opis, dlaczego warto i co jest w pobliżu →★ Historia i sztuka · Północny zachód i AlgheroAlgheroDziesiątki „domus de janas”, domów wróżek: grobów wykutych w skale, z rytami w kształcie rogów byka. Jedna z największych nekropolii przednuragijskich.
HistoriaNekropolię odkryto w 1903 roku podczas kopania pod winnice posiadłości Sella & Mosca, a zaraz potem odkopał ją archeolog Antonio Taramelli. Groby, wykute w skale ponad pięć tysięcy lat temu, to „domus de janas”, domy wróżek z sardyńskiej tradycji: w niektórych na ścianach wciąż widać wyryte rogi byka, symbol siły i płodności.
Pełny opis, dlaczego warto i co jest w pobliżu →